به قلم سعید محمدزاده
حتما در روزهای اخیر اصطلاح بمب ساعتی را در مورد بافت های فرسوده ی شهر گچساران به کرات شنیده اید.
اما این اصطلاح و کد رسانه ای آنطور که باید دستاویز گزارش ها و اخبار رسانه و تحلیل های کارشناسان امر قرا نگرفته است.
و جالب تر آنکه کاندیداهای شهرهم بخاطر شروع رقابت های انتخاباتی هیچکدام به طور دقیق در ای مورد اظهار نظر نکرده اند.
پیرو اظاهر نگرانی حقیر در مطلب چند ماه قبلم در سایت های استان در گفتار پیش روی به این مساله از جهت حساسیت و اهمیت ویژه ی آن پرداخته می شود.
محله های لبنان و سادات و البته رادک به عنوان بافت های فرسوده و آسیب پذیر شهر گچساران شناخته می شوند.
هرچند باید اذعان کنیم تمرکز سکونت اقشار کم درآمد و ضعیف شهر آسیب به مراتب بزرگتری از فرسودگی بافت های فوق الذکر است.
در اینکه امکان وجود بافت های فرسوده با مولفه های محلات یاد شده در هر شهری دور از ذهن نیست تردیدی وجود ندارد اما یقینا همین اقشار گردانندگان و تولیدکنندگان اصلی شهر به حساب می آیند .
اما چه آسیب هائی این بخش را تهدید می کند؟
۱) : فرسوده بودن بناها : بنای فرسوده به بافت هائی گفته می شود که در محدوده ی قانونی قرار دارند اما از نظر برخورداری از امنیت و استحکام و خدمات شهری با کمبود های جدی مواجه هستند .
طبق این تعریف عام بافت های فرسوده ی شهر گچساران اولا قانونی بوده و در ثانی فاقد امنیت ، استحکام و رعایت قوانین و مقررات فنی ساختمان سازی هستند.
طبعا این موارد باعث می شود اولا ساکنین را خطرات بالقوه ای چون آتش سوزی ، زلزله و فروریختن بنا و خطراتی از این دست تهدید کرده و در ثانی قانونی بودن مالکیت ساکنین باید مسولان شهری را ملزم به تلاش برای ایمن سازی و پایداری این بافت ها بکند.
۲ ) : مشکلات معیشتی و فرهنگی : همانطور که گفته شد این بافت ها عموما محل زندگی اقشار کم درآمد و یا ضعیف شهر گچساران است .
دسترسی مشکل و ناهموار بودن این بافت ها در گچساران و طبعا سطح پائین رفاه اجتماعی _اقتصادی ساکنین باعث شده است تا اولا معیشت برخی از ساکنین تحت الشعاع فعالیت سوداگران قرار گیرد و ثانیا فقر اقتصادی و عدم توانایی پرداخت هزینه های تحصیل جوانان این محلات را به سمت فقر فرهنگی و اجتماعی ناشی ازکمبود مراکز آموزشی سوق داده است.
اما نا آگاهی و عدم درک عواقب خطرناک سکونت در چنین بافت هایی دلعره ی دیگری است که در مورد این محلات وجود دارد.
هر چند احتمالا ساکنین راهی جز این برایشان باقی نمانده است.
۳ ) : حمایت ناکافی مسولان : سال هاست کارشناسان در مورد خطرات بالقوه ی این بافت ها هشدار داده اند و اتفاقات تلخ هفته ی گذشته هم مبین صحیح بودن این هشدارهاست اما باید بگوئیم متاسفانه جز ارائه تئوریک و گاه وبیگاه در رسانه ها هنوز هیچ اقدام قابل ذکری صورت نگرفته است.
طبعا باید در اسرع وقت و با یک مدیریت اورژانسی این بخش ها تخلیه و نسبت به ایمن سازی آنها اقدامات عاجل صورت پذیرد.
عده ای شاید معتقد باشند که این کار هزینه ی گزافی دارد که باید بگوئیم اولا ما در مورد مساله ای صحبت می کنیم که جان شهروندانمان را نشانه گرفته است و در ثانی این کار می تواند با تخلیه ی نقطه به نقطه صورت پذیرد بدین ترتیب که ابتدا محلاتی که بیشترین خطرات احتمالی را دارند شناسایی و نسبت به تخلیه و درگامی دیگر بازسازی و ایمن سازی آنها اقدام و سپس به نسبت درصد خطرآفرین بودن به ایمن سازی دیگر نقاط پرداخته شود.
البته در این راه مهم ترین مساله همکاری مردم است که می تواند با فرهنگ سازی رسانه ها و مسولان و آگاهی بخشی از خطرات بالقوه ی این بخش ها این موضوع نیز تسهیل شود.
۴ ) : حمایت های نهادهای خیریه و بانک ها : یکی از دلایلی که دست مدیران شهری را برای حل دائمی این خطر بزرگ بسته است کمبود و یا نبود تسهیلات و حمایت های مالی لازم است که برای این منظور لازم است نهادهای خیریه و البته بانک ها و موسسات مالی و اعتباری به کمک مردم و مسولان آمده و با ارائه تسهیلات مناسب و حمایت های مالی لازم به سرعت بخشیدن به این طرح کمک نمایند.
طبعا باید تسهیلاتی در نظر گرفته شود که باز پرداخت آنها برای برای مالکان که عمدتا اقشار کم درآمد شهر هستند خارج از عهده و توان نبوده و تشویق مناسبی باشد برای ایمن سازی داوطلبانه از طرف مردم.
یقینا تسریع در انجام این فرآیندحیاتی می تواند زمینه های لازم برای شهری سبز و حرکت در مسیر توسعه ای پایدار را فراهم آورد.
امید است دیگر اخبار حوادث تلخ بافت های فرسوده ی شهر گچساران سرتیتر خبرگزاری ها و سایت های خبری استانی و کشوری نباشد.
انشاالله
